Yazar: Doktora Öğrencisi | İstanbul Medipol Üniversitesi | DOI: 10.36484/liberal.1829760
Liberal Düşünce Dergisi, Yıl: 31, Sayı 121, 2026, ss. 93-114.
Öz
Anarko kapitalizm ile komünist anarşizm arasındaki teorik çatışmanın nirengi noktasını, üretim araçları üzerindeki özel mülkiyet oluşturur. Komünist anarşistler maddî eşitliği bozarak sömürüye yol açtığı gerekçesiyle özel mülkiyeti reddederken anarko kapitalistler özel mülkiyeti bireyin kendini gerçekleştirmesinin bir vasıtası olarak görür. Komünist anarşizm, bireyci anarşizm ve anarko kapitalizmi mülkiyet rejimleri ve iktisadî etkinlik perspektifinden ele alan bu çalışmada önce klasik ve bireyci anarşizmde mülkiyet ve verimlilik ilişkisi tartışılmaktadır. Sonrasında, anarko kapitalizmin iki önemli ismi olan Friedman ve Rothbard’ın savunduğu hukuk düzeni etkinlik ve işlem maliyetleri temelinde mukayese edilmektedir. Çalışmanın son kısmı, koruma ajanslarına ayrılmıştır. Çatışma ve tekelleşme riskinin ele alındığı bu bölümde, herhangi bir koruma ajansından hizmet almayanların yaratabileceği bedavacılık sorununa, bu sorunun sistemi tıkamasına engel olmak için alınabilecek tedbirlerin ise anarşizmi ve mülkiyet güvencesini ihlâl ettiğine dikkat çekilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Anarşizm, Komünist Anarşizm, Anarko Kapitalizm, Mülkiyet, İşlem Maliyetleri, Etkinlik, Koruma Ajansları, Bedavacılık.
A Critical Examination of the Conflicting Schools of Anarchism: From Communist Anarchism to Anarcho-Capitalism
Abstract
The theoretical conflict between anarcho-capitalism and communist anarchism centers on private ownership of the means of production. While communist anarchists reject private property as disruptive to equality and conducive to exploitation, anarcho-capitalists regard it as a means of individual self-realization. This study examines communist anarchism, individualist anarchism, and anarcho-capitalism from the perspectives of property regimes and economic efficiency. It first discusses the relationship between property and productivity in classical and individualist anarchism, then compares the legal frameworks proposed by Friedman and Rothbard based on efficiency and transaction costs. The final section addresses protection agencies, highlighting risks of conflict, monopolization, and the free-rider problem. It concludes that measures to prevent systemic congestion risk violating both anarchist principles and property rights.
Keywords: Anarchism, Communist Anarchism, Anarcho-capitalism, Property, Transaction Costs, Economic Efficiency, Protection Agencies, Free-riding.
Diğer Linkler
